Historyczne kadry kina Słonko. Mieczysław Matuszewski – pierwszy właściciel kina

Przed nami kolejna odsłona z cyklu „Historyczne kadry kina Słonko”. Tym razem zaprezentujemy postać pierwszego właściciela kina „Nowości” Mieczysława Matuszewskiego.

Nasz bohater urodził się 19 lipca 1894 roku w Poznaniu na Jeżycach. Jego rodzicami byli Antonii i Walentyna z domu Tischer. Około roku 1902 przybył do Śremu, gdzie przyjął chrzest święty. Zawarł związek małżeński z rodowitą śremianką Marianną Rajewską urodzoną 17 listopada 1902 roku. Wspólnie zamieszkiwali przy ulicy Poznańskiej 4, gdzie byli sąsiadami ówczesnego kinooperatora Stanisława Skotarczaka.

Mieczysław Matuszewski był żołnierzem armii niemieckiej na froncie zachodnim we Francji. Został zwolniony w Lipsku w grudniu 1918 roku. Wrócił do Poznania, gdzie wstąpił do oddziałów Powstańców Wielkopolskich pod dowództwem ppor. Orłowskiego. Był członkiem Związku Powstańców Bojowników o Wolność i Demokrację. Brał udział w natarciu pod Chodzieżą i na odcinkach Czarnków – Rosko – Chodzież. Dowódcą wspomnianego odcinka był Zenkteler (w okresie od 6 stycznia 1919 roku do końca powstania). Matuszewski odniósł w walkach wielkie zasługi. Zajmował w wojsku odpowiedzialne stanowiskach w dziedzinach sanitarnych i administracyjnych. W 1930 roku otrzymał stopień porucznika rezerwy.

W latach dwudziestych XX wieku otworzył kino „Nowości”, ale jego pasją była również muzyka – grał na skrzypcach. Wstąpił do Towarzystwa Miłośników Muzyki w Śremie. W 1928 roku odbył się koncert chóru na cześć ukończenia pierwszego etapu budowy organów w kościele Farnym, których był inicjatorem wraz z księdzem Teodorem Taczakiem. Podczas tego koncertu sam Matuszewski pokazał kunszt swoich umiejętności muzycznych. W roku 1932 wystąpił razem z Wandą Wojciechowską na akademii poświęconej polskim lotnikom S. Wigurze i F. Żwirce.

Jako porucznik rezerwy w 1936 roku został odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi za udział w Powstaniu Wielkopolskim.

Na początku II wojny światowej wraz z rodziną został wysiedlony do Rzeszowa, gdzie zaczął pracę w banku. W tym czasie kino „Nowości” zostało przejęte przez Niemców i wyremontowane na ich potrzeby. Seanse dla Polaków odbywały się tylko w niedzielę, a widownia zawsze była wypełniona do ostatniego miejsca. Wówczas wyświetlano „Kronikę filmową” ukazującą sytuację na frontach. Między innymi pokazywano propagandowo Powstanie Warszawskie, gdzie przedstawiana zniszczenia miasta.

Filmy jakie grano w czasie wojny to m. in.: „Heimkehr” (Powrót), „Kampf Geschwader Lutzow” (Eskada Bojowa Lutzow) i „Jud Suss” (Żyd Suss).

Matuszewski w 1944 roku został wcielony jako porucznik do armii. Po demobilizacji rok później powrócił do Śremu. Jednak jego stanowisko w kinie było już obsadzone przez inną osobę. W związku w tym udał się do Warszawy do gen. Spychalskiego, od którego otrzymał „Żelazny Dokument”, wskazujący, że to on został kierownikiem kina w Śremie. Za tamtych czasów był to jedyny przypadek, kiedy właściciel został kierownikiem swojego kina.

Grób Matuszewskiego

Matuszewski zmarł w Śremie 15 listopada 1969 roku i został pochowany na cmentarzu farnym. Jego żona do roku 1990 mieszkała przy ulicy Poznańskiej. Ostatnie dwa lata życia spędziła w DPS Psarskie, gdzie 24 lutego 1992 roku zmarła. Została pochowana obok męża.

Źródła:

  • Plakat: https://wyborcza.pl/51,75410,19192030.html?i=2
  • Uczestnicy Powstania Wielkopolskiego – baza online
  • Lista odznaczonych Wielkopolskim Krzyżem Powstańczym
  • BaSIA – Baza Systemu Indeksacji Archiwalnej
  • Śrem w Małych Monografiach: Życie muzyczne w Śremie (1880 – 2012) wyd. Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy im. Heliodora Święcickiego w Śremie

Za pomoc w przygotowaniu materiału dziękujemy Panu Sebastianowi Ignasiakowi oraz Aleksandrowi Śmigielskiemu.

Skip to content